Porównuj majątek, nie sam czynsz z ratą
Rata kredytu nie jest odpowiednikiem czynszu. Część raty spłaca kapitał i zwiększa udział właściciela w nieruchomości, a najemca może inwestować wkład własny i miesięczną różnicę kosztów. Poprawne porównanie śledzi majątek obu stron w tym samym horyzoncie.
| Kupujący | Najemca |
|---|---|
| wartość mieszkania minus saldo kredytu | wartość inwestowanego kapitału |
| rata, utrzymanie i koszty transakcyjne | czynsz, opłaty i koszty przeprowadzki |
| zmiana ceny nieruchomości | stopa zwrotu z inwestycji |
| koszt sprzedaży na końcu | dostępność i płynność oszczędności |
Założenia, które najmocniej zmieniają wynik
- cena mieszkania i wysokość wkładu własnego
- oprocentowanie i okres kredytu
- czynsz najmu oraz tempo jego wzrostu
- wzrost lub spadek wartości nieruchomości
- koszty utrzymania, zakupu i późniejszej sprzedaży
- stopa zwrotu z kapitału inwestowanego przez najemcę
Nie wystarczy jeden scenariusz. Warto obniżyć prognozę wzrostu ceny mieszkania, podnieść oprocentowanie kredytu i osobno zmienić stopę zwrotu z inwestycji. Jeżeli zwycięzca zmienia się po małej korekcie, wynik jest wrażliwy i nie powinien być traktowany jak prognoza.
Co oznacza próg opłacalności
Próg opłacalności to pierwszy rok, w którym modelowany majątek kupującego przewyższa majątek najemcy. Krótki horyzont zwykle mocniej obciąża zakup kosztami transakcyjnymi. Dłuższy horyzont daje więcej czasu na spłatę kapitału, ale zwiększa wpływ niepewnych założeń o cenach, czynszach i stopach.
Brak progu opłacalności w wybranym horyzoncie nie oznacza, że najem zawsze jest lepszy. Oznacza tylko, że przy podanych założeniach zakup nie uzyskał przewagi do końca symulacji.
Wynik finansowy to nie cała decyzja
Zakup ogranicza elastyczność i wiąże kapitał, ale daje większą kontrolę nad mieszkaniem. Najem ułatwia zmianę miasta lub metrażu, lecz oznacza zależność od właściciela i przyszłych stawek. Kalkulator porządkuje część finansową; stabilność pracy, plany rodzinne i gotowość do pozostania w jednym miejscu trzeba ocenić osobno.